Trao đổi về nội dung này, Phó chánh Văn phòng Thường trực Văn phòng Điều phối xây dựng Nông thôn mới thành phố Hà Nội ông Nguyễn Văn Chí cho biết: Văn phòng Điều phối nông thôn mới TP xác định, đây là một tiêu chí mới, vừa làm vừa rút kinh nghiệm và phải có thời gian để khẳng định hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ số trong xây dựng nông thôn mới.
Theo các chuyên gia kinh tế, để xây dựng nông thôn mới theo hướng đô thị, Hà Nội cần chủ động giải quyết các vấn đề mật độ dân số sẽ tăng cao ở khu vực ven đô, hoạt động dân sinh đan xen sản xuất nông nghiệp, ô nhiễm môi trường làng nghề, hạ tầng giao thông, phát triển các dự án đô thị… làm ảnh hưởng đến sinh thái, không gian kiến trúc, hoạt động kinh tế, tập quán dân cư nông thôn.
Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng Nông thôn mới, Hà Nội hướng đích xây dựng nông thôn mới (NTM) cấp cao hơn là nông thôn mới kiểu mẫu. Thành phố đã tập trung mọi nguồn lực, phát huy thế mạnh của từng địa phương để xây dựng nông thôn mới ở Hà Nội xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu nhưng vẫn phải đảm bảo mục tiêu phát triển đô thị thông minh.
Việc triển khai thực hiện tiêu chí này còn rất nhiều khó khăn do T.Ư không có khung hướng dẫn mà giao cho cấp tỉnh quy định (mỗi tỉnh, TP sẽ quy định riêng). Mặc dù vậy, trên cơ sở Bộ tiêu chí TP đã ban hành, hiện nay các địa phương cũng đã chủ động tiếp cận và triển khai thực hiện xây dựng mô hình thôn thông minh. Đây cũng là hướng phát triển phù hợp xu thế thời đại, góp phần tạo bản sắc riêng cho Nông thôn mới Hà Nội.
Hà Nội: Nông thôn mới Kiểu mẫu hài hòa với đô thị thông minh và giữ gìn bản sắc
Tính đến nay, TP Hà Nội có 15/18 huyện, thị xã đạt chuẩn nông thôn mới; 382/382 (đạt 100%) xã đạt chuẩn nông thôn mới; 48 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao. Đặc biệt, 5 xã thuộc huyện Đan Phượng về đích nông thôn mới kiểu mẫu là: Xã Đan Phượng, xã Liên Hà, xã Song Phượng, xã Tân Hội và xã Thọ Xuân.
Những xã này được đánh giá đạt chuẩn NTM kiểu mẫu theo bộ tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu giai đoạn 2018-2020 (Quyết định số 691/QĐ-TTg ngày 5-6-2018 của Thủ tướng Chính phủ ban hành tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu giai đoạn 2018-2020) trên 7 lĩnh vực. Trong đó, xã Đan Phượng đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu về 5 lĩnh vực: Môi trường, giáo dục và đào tạo, y tế, tổ chức sản xuất, du lịch. Xã Liên Hà đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu về 3 lĩnh vực: Giáo dục và đào tạo, y tế, tổ chức sản xuất. Xã Song Phượng và xã Tân Hội đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu về 3 lĩnh vực: Giáo dục và đào tạo, văn hóa, y tế. Xã Thọ Xuân đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu về giáo dục và đào tạo, y tế.
Nông thôn mới hài hòa với đô thị thông minh
Là địa phương duy nhất của thành phố Hà Nội có 5 xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu, Phó Chủ tịch UBND huyện Đan Phượng Nguyễn Thạc Hùng cho biết: Huyện Đan Phượng yêu cầu các xã bám sát bộ Tiêu chí của Trung ương và Thành phố về xã nông thôn mới kiểu mẫu. Trên cơ sở những tiêu chí cụ thể, các xã lựa chọn, triển khai xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu trong từng lĩnh vực; đồng thời bảo đảm các tiêu chí chung như: Thu nhập bình quân/người/năm; không có hộ nghèo; không nợ xây dựng cơ bản...
Hà Nội phấn đấu hết năm nay có thêm 3 huyện đạt chuẩn Nông thôn mới (gồm Ứng Hòa, Mỹ Đức và Ba Vì), đưa tổng số huyện, thị xã đạt chuẩn và hoàn thành nhiệm vụ xây dựng Nông thôn mới của thành phố lên 100%. Số xã được công nhận đạt tiêu chí Nông thôn mới nâng cao tăng thêm 25 xã; Số xã được công nhận đạt tiêu chí Nông thôn kiểu mẫu tăng thêm 15 xã.
Nông thôn mới gắn với bảo vệ môi trường
Xây dựng Nông thôn mới tại Thủ đô không chỉ phát triển kinh tế - xã hội, hội nhập quốc tế… mà còn hài hòa với lưu giữ không gian, nếp sống làng quê, bảo tồn di sản nghìn năm văn hiến. Do đó, thành phố Hà Nội xác định rõ, xây dựng Nông thôn mới Thủ đô phải mang bản sắc riêng.
Bộ Tiêu chí xã Nông thôn mới theo Quyết định số 3098/QĐ-UBND ngày 29/8/2022 của UBND thành phố nêu rõ: Tiêu chí bắt buộc để đạt xã Nông thôn mới kiểu mẫu là phải có mô hình thôn thông minh, gồm: Tổ công nghệ số cộng đồng; Giao tiếp thông minh; Thương mại điện tử; Du lịch thông minh; Dịch vụ xã hội. Đây là một trong những nội dung mới trong giai đoạn 2021 -2025 của Chương trình xây dựng NTM.
Trong Nghị quyết 19/NQ-TW có nhấn mạnh đến giữa phát triển nông thôn bền vững với quá trình đô thị hóa theo hướng "nông nghiệp sinh thái, nông thôn hiện đại, nông dân văn minh."
Trong quá trình xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu, Hà Nội phải gắn với tiến trình đô thị hóa. Vấn đề này buộc Hà Nội phải cùng lúc vừa giải quyết bài toán hài hòa giữa truyền thống và đương đại, giữa phát triển và gìn giữ môi trường...
Đặc biệt, nông thôn mới Hà Nội mang những đặc trưng riêng của đất văn hiến nghìn đời nhưng vẫn phải đảm bảo văn minh hiện đại.
Dường như nông thôn mới Hà Nội đang được xây dựng tiệm cận các tiêu chí gắn với quá trình đô thị hóa. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thực hiện xây dựng nông thôn mới nâng cao, nông thôn mới kiểu mẫu với những tiêu chí ngày càng được nâng lên, Hà Nội vẫn còn gặp nhiều khó khăn, trở ngại.
---- BÀI VIẾT CÓ SỰ PHỐI HỢP CỦA VĂN PHÒNG ĐIỀU PHỐI NÔNG THÔN MỚI HÀ NỘI
