Cổ kính Thổ Hà

 Bên dòng sông Cầu êm đềm, làng Thổ Hà cổ kính, mang những đặc trưng văn hóa của vùng đất Kinh Bắc.

Cổng làng Thổ Hà, huyện Việt Yên (Bắc Giang) bề thế, thể hiện sự thịnh vượng của làng gốm một thời nổi tiếng vùng Bắc bộ. Đây cũng là cổng làng được các nhà nghiên cứu đánh giá đẹp bậc nhất ở vùng hạ và trung lưu sông Cầu. 

 Bước qua cổng làng xưa cũ, khách thăm có dịp tới chiêm bái, chiêm ngưỡng các bảo vật văn hóa tại đình làng Thổ Hà xây dựng năm 1692, thời vua Lê Hy Tông, đình nổi tiếng với nghệ thuật điêu khắc kiến trúc độc đáo, từng được chính quyền Pháp xếp hạng trong Viện bảo tàng Bác Cổ Đông Dương. Năm 1962, đình Thổ Hà được xếp hạng là Di tích kiến trúc - nghệ thuật cấp quốc gia.

 Cửa Võng Đình Thổ Hà - Bảo vật quốc gia.

 Các đạo sắc phong ở nhiều thời kỳ lưu dấu lịch sử về đình làng Thổ Hà.

 Cùng những di sản văn hóa tiêu biểu, đình Thổ Hà còn là địa danh văn hóa, nơi biểu diễn các làn điệu quan họ nổi tiếng vùng Kinh Bắc. Thổ Hà còn lưu giữ nhiều di tích lịch sử, văn hóa như chùa Thổ Hà (Đoan Minh Tự), xây dựng khoảng năm Giáp Thân 1580, nhà Mạc; Văn chỉ làng Thổ Hà xây dựng năm 1680; các di tích thờ Khổng Tử, Tứ Phối, 72 vị tiên hiền… phản ánh nền học thức của người dân ở Thổ Hà.

 Thổ Hà còn lưu giữ nhiều ngôi nhà cổ tuổi đời trăm năm theo kiến trúc thuần Việt.

 Nét văn hóa tiêu biểu ở vùng đất này là dấu tích về nghề gốm từng phát triển rực rỡ từ thế kỷ 14 ở đây. Theo tài liệu, Thổ Hà từng là một trong ba trung tâm gốm sứ cổ xưa nhất của người Việt, bên cạnh Phù Lãng (Quế Võ, Bắc Ninh) và Bát Tràng (Gia Lâm, Hà Nội).

 Những bức tường ở Thổ Hà xây dựng từ chính những mảnh gốm, chum vại, tiểu sành bỏ đi, tạo nên nét độc đáo riêng có ở ngôi làng.

 Thổ Hà còn lưu giữ nhiều công trình cổ từ nhà cửa đến cổng làng, khu giếng cổ làm bằng gạch nung và sành đắp nổi không tráng men.

Khi nghề gốm không còn được hưng thịnh như xưa, người dân ở Thổ Hà hầu hết đã chuyển qua làm nghề bánh đa nem. 

 Loại đặc sản này nhanh chóng nổi tiếng xa gần bởi độ dẻo dai, thơm ngon, hấp dẫn, giúp người dân ở Thổ Hà có thu nhập ổn định, nâng cao đời sống.

 Đến Thổ Hà vào buổi sáng khi mặt trời chưa đứng bóng khách thăm sẽ gặp cảnh người dân nhộn nhịp phơi bánh.

 Sức sống mới ở làng cổ Thổ Hà.

 Mang vẻ đẹp những công trình kiến trúc cổ kính, trầm mặc, nghề thủ công truyền thống in đậm hồn quê đất Việt, Thổ Hà đang có hấp dẫn lớn với du khách trong, ngoài nước, người nghiên cứu về kiến trúc, mỹ thuật tìm đến để tham quan, tìm hiểu về ngôi làng có lịch sử - văn hóa lâu đời của văn hóa Việt Nam.